¤ЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ОЛИЙ ВА ¤РТА ТАЪЛИМ
ВАЗИРЛИГИ
НИЗОМИЙ НОМИДАГИ ТОШКЕНТ ДАВЛАТ ПЕДАГОГИКА
УНИВЕРСИТЕТИ
«Амалий
психология кафедраси»
АМАЛИЙ ПСИХОЛОГЛАР ФАОЛИЯТИНИ
£АЙД ЭТИШ ВА ¥ИСОБОТ ШАКЛЛАРИ
(методик ³´лланма)
Доцент Ф.И.¥айдаров
Д.А.Махмудова
Тошкент - 2002
Кириш
¤збекистон Республикаси таьлим муассасаларида
фаолият к´рсатувчи амалий психологлар психологик маслахат, психодиагностик ва
психокррекцион ишларни ю³ори касбий даражада ´тказишлари учун муайян
илмий методлардан фойдаланадилар. Амалий психолог фаолиятини т´²ри
ташкил этиш учун олиб бориладиган ишларни ³айд ³илиб бориши ва
олинган натижалар б´йича хисобот тайёрлашлари
лозим.
Ушбу методик ³´лланмада амалий
психолог фаолияти хисоботининг махсус шакллари ха³ида фикр юритилади.
Методик ³´лланма мазмуни ´з ичига ³уйидагиларни
олади; психолог иш режаси; психодиагностик тад³и³от натижалари;
маслахатлар ва гуруµий тарзда олиб бориладиган ишларни ³айд ³илиш журнали. Булардан таш³ари
методик ³´лланмада коррекцион
ривожлантирувчи маш²улотларни ³айд ³илиш ва хисобга олиш намуналари хам
келтирилади.
Ушбу методик ³´лланма ¤збекистон Республикаси таълим
муассасаларида фаолият к´рсатувчи амалий психологлар учун м´лжалланган.
Муаллифлар
Таълим муассасаларида фаолият к´рсатувчи, психологик ва
ижтимоий-тиббий ёрдамга муµтож шахсларга ёрдам берувчи психологлар
µисоботларини ³уйидагича ³айд этадилар:
·
Йил якуни б´йича амалий
психологлар ´з ишларининг таµлилий µисоботини (10-шакл) таълим муассасаси
раµбарига топширадилар ва зарур б´лганда бало²атга етмаган ёшлар
б´лими ходимлари билан ало³ада б´ладилар.
Ушбу µисобот таълим муассасасининг µисобот
µужжатларига киритилади.
Компьютерда тайёрлаш: З.Ш.Алиева
1-шакл
(Мажбурий)
Таълим
муассасаларидаги психологнинг иш режаси
1.
Режа
тузишда ³уйидагиларни µисобга олиш заркр:
-
´з
таълим муассасасининг ма³сад ва вазифаларини;
-
¤збекистон
Республикаси Конститутциясига, Олий ва ´рта махсус таълим Вазирлигининг
норматив µужжатларига биноан ´³увчининг бирламчи µу³у³ ва манфаатлари;
-
µар
бир фаолият сарфланадиган ва³т нормаси.
-
2.
Иш
режасига ³уйидаги к´рсаткичлар киритилиши лозим:
|
№ |
Иш номи |
¤тказиш шароити |
Маъсул шахс |
¤тказиш муддати |
Кутилаётган натижа |
|
1 |
2 |
3 |
4 |
5 |
6 |
|
|
|
|
|
|
|
- 2-пункт бир маротаба
´тказиладиган тадбир (мажлис, маслаµат, суµбат, дарс ва µакозо) ва маълум
й´налиш б´йича фаолият дастури номи (масалан: диагностик текшириш
ёки коррекция (гуруµдаги) ва µакозо), иккинчи µолатда пункт ости
к´рсаткичлар киритилиб, унда µар бир тадбирни муддат ва натижалари
берилиши мумкин;
- 4-пунктда агарда маъсулият бир неча кишига юклатилса, маъсулият
маъноси к´рсатилиши лоим (масалан: хонани жиµозлаш, иштирокчиларни
танлаш, тренинг ´тказиш)
- 6-пункт бажарилишни назорат ³илиш мумкин б´лган конкрет
натижалар шаклида баён этилиши лозим:
3. Иш режаси ушбу таълим
муассасасида ³абул ³илинган µисобот муддатларига асосан тузилади.
Масалан: µафталик, ойлик, вартал ёки ´³ув чораги (семестри)
б´йича µисобот.
¤³ув муассасасида фаолият к´рсатувчи амалий психологнинг
перспектив иш режаси 1 йил муддатга тузилади.
2-шакл
(мажбурий)
психодиагностик текшириш натижалари б´йича хулоса (мазмуни ва
тузилиши)
1.
Текшириш сабаби (мурожаат этган шахс
баёни б´йича0.
2.
Текшириш режасини, фаразини тузиш,
текшириш учун танланган психодиагностик методикани асослаш
3.
Текшириш ´тказиш муддати
4.
£´лланилган методикалар
³уйидагича изоµланади:
|
№ |
Шкала номи |
Тест номери
(муаллифлари) |
Текширилаётган
µолат (функция) |
Натижага
таъсир к´рсатувчи фактор |
|
1 |
2 |
3 |
4 |
5 |
|
|
|
|
|
|
5. Ушбу текширишда
³´лланилган баµо шкалаларининг номи (масалан: вербал интеллект, боµабарлик, зеµни ´ткирлик, нут³ий
ривожланиш, умумий баµо)
6. Текшириш натижалари:
А) µар бир гуруµ
(синф) к´рсаткичларини жадвал к´ринишига келтириш;
Б) натижаларни
умумий тарзда изоµлаш: олинган натижаларни умумий таµлили ва натижалар асосида
хулосалар;
В) текшириш
натижалари асосида берилган вазифалар
Тест
натижаларини ³айд этиш шакли
|
№ |
Текширилаётган шахснинг исим, шарифи |
Диагностик вазифани бажарилиш натижалари |
Хулоса |
|||
|
|
|
1 |
2 |
, |
N |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Сана «__»_________
Изоµловчининг
исим-шарифи, лавозими, имзо____________
3-шакл
(мажбурий)
Психологнинг
маслаµатлар дафтари
(билим
юртининг т´ли³ номи)
|
№ |
´тка-зиш ва³ти |
Маслаµат олувчи |
Мурожаат сабаби |
Муаммо |
Маслаµат натижаси |
Маслаµат берувчи |
|||
|
|
|
3а |
3б |
3в |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
4-шакл
(мажбурий)
Гуруµий ишларни ³айд этиш дафтари
|
£атнашувчи-лар р´йхати
№, ф.и.ш. |
Мавзу ёки иш номи |
Учрашув ва³ти |
Иштирок этганликни ³айд этиш |
Иш олиб борувчи |
Изоµ |
|
1 |
2 |
3 |
4 |
5 |
6 |
|
|
|
|
|
|
|
5-шакл
(обязательна)
Психологик-тиббий-ижтимоий
ёрдами
³айдномаси
£айднома
№ _____________
текшириш
´тказди_________
Сана
«__»_______________
Фамилия ________________Исми
__________________
Ту²илган йили
___________________________________
Муассаса (бо²ча ёки
мактаб)__________________________
Синф ёки гуруµ
__________________________________
Манзилгоµ______________________________________
Ота-онасининг исми ва
шарифи________________________
Ким й´ллаган
____________________________________
Мурожаат
сабаби__________________________________
Анамнезтик
маълумоти______________________________
Оиласи_________________________________________
Яшаш
шароити___________________________________
Биологик
омиллар_________________________________
Илк ривожланиш
хусусиятлари________________________
Муассасагача б´лган
тарбия__________________________
Мутахассислар
кузатуви_____________________________
¥озирги кундаги
шикоятлар___________________________
Муассаса бидан бо²ли³ б´лган муаммолар_________________
|
¤³ув муассасасини
´згартириш |
Синфдан ³олиш |
¤³ишга мослашиш
соµасидаги бузилишлар |
|
|
|
Тарбия ва ´³ув
жараёнидаги ³ийинчиликлар |
|
Асосий фанлардан якуний
баµолар |
||
|
¥ул³
- атвордаги ³ийинчиликлар |
||
|
Ижтимоий муносабат
µусусиятлар |
Хулоса ________________________________________
Тавсиялар
______________________________________
5А-шакл
(давоми)
Ривожланишнинг
ижтимоий-психологик вазияти
Долзарб низо, уларнинг юзага келган ва³ти________________
¤³ув муассасасидаги
ижтимоий вазият баµоси______________
психологик µимоя
(µис-туй²у, µаёл, фаолият, ало³а)
¤зига берган
баµоси________________________________
Оиладаги
вазият
Уйда бола билан бажариладиган
ишлар___________________
¤³увчи ёки талабанинг
педагог ва ота-онаси билан б´лган муносабатлар
____________________________________
Ота-онанинг таълим муассасаси билан
б´лган муносабатлари
Оиладаги ´заро
муносабатлар____________________________________
Оила тарбияси
типии_______________________________
5Б-шакл
(давоми)
Психологик
маълумотлар
Интеллект хусусиятлари
Шахсий
хусусиятлари_______________________________
Ривожланишнинг я³ин зонаси
Мотивацияси
____________________________________
£изи³ишлари, келажак
т´²рисидаги тасавурлари
Тиббий
маълумотлар
Тавсия этилди:
________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________
Психологик хулоса:
________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________
5В-шакл
(давоми)
Психологик
– тиббий-ижтимоий хулосаси
асосида
тавсия этилди:
Коррекция маш²улотларига
³атнашиш__________________
Мутахассис_____________________________________
¤тган ва³тдан с´нг
³уйидаги ´згаришлар юз берди:
__________________________________________________________________________________________________________________________________________
Педагогга
берилган тавсиялар:
__________________________________________________________________________________________________________________________________________
тавсиялар билан танишдим.
Педагог:
Ота-оналарга берилган
тавсиялар:
__________________________________________________________________________________________________________________________________________
Тавсиялар билан танишдим:
Она___________________________________________
Ота___________________________________________
6-шакл
(мажбурий)
Психологнинг гуруµ билан ишлаш дастури
(³айси)
1. Тузилди психолог
ф.и.ш._________________________
2. Синф ёки гуруµ таърифи:
*´³увчи ёки
талабаларнинг психологик тавсифномаси;
* педагогнинг Ушбу синф ёки
гуруµдаги фаолиятининг умумий тавсифи.
3. Дастур ма³садлари
(зарур б´лганда - ´³ув, талабалар билан ота-она ва педагог
билан олиб борадиган ишлари ма³сад ва вазифалари);
4. Ойлар давомида дастурни
амалга ошириш бос³ичлари.
5. Синф ёки гуруµдаги
психологик ишни режалаштираётган натижалари, эксперт текширувига й´л
³´йиши мумкин б´лган тарзда.
Сана «___»________ Психолог имзоси______
6А-шакл
(давоми)
Психологик
ишнинг натижалари
_________синф ёки гуруµда
______________´³ув йилида
1.
Синф
ёки гуруµда ³уйидаги диагностик текширишлар ´тказилди:
|
¤тказиш ва³ти |
Тест |
Тест билан текширилаётган
тавсифномасининг номи |
1.2.
Синфда
ёки гуруµда ´тказилган маш²улот ёки тренингларининг р´йхати:
|
¤тказиш вакти |
Тренинг номи |
Маш²улотлар мавзуси |
1.3.
Педагоглар
билан ´тказилган маш²улотларнинг р´йхати
(режалаштирилган б´лса):
|
¤тказиш ва³ти |
Маш²улотлар мавзуси |
Маш²улотлар ма³сади |
Иштирокчилар |
1.4. ¤³увчилар билан
´тказилган индивидуал ишлар номи
|
¤тказиш ва³ти |
Маш²улотлар мавзуси |
Маш²улотлар ма³сади |
¤³увчининг ф.и.ш. |
Олинган натижалар ушбу синф ёки гуруµда иш олиб борувчилар
учун тушунарли тарзда баён этилиши лозим.
Ушбу синф ёки гуруµ билан кейинги ишлар олиб бориш юзасидан
тавсиялар.
Ушбу дастурни амалга татби³ этиш таµлили ва уни янада
мукаммаллаштириш б´йича тавсиялар.
Сана
«___»__________
Психолог
имзоси__________
7-шакл
(махсус таълим муассасалари учун мажбурий)
Коррекцион ишлари
Фамилия________________ Исми
___________________
Таълим муассасаси
________________________________
Синф ёки гуруµи _________________________________
Мутахассиснинг фикри
_____________________________
(индивидуал коррекция)
__________________________________________________________________________________________________________________________________________
|
¤³увчининг кучли
томонлари |
¤³увчининг ожиз
томонлари |
|
|
|
Коррекцион ´³итиш
динамикаси
¤тган ва³т
мобайнида:_____________дан__________гача ³уйидаги
´згаришлар юз
берди:_______________________________
Тавсия
этилди:_____________________________________________________________________________________________________________________________________
8-шакл
(Махсус таълим муассасалари учун мажбурий)
Коррекцион-ривожлантириш
маш²улотлар дастури
I.Тушунтириш
хати
|
1.
Дастурнинг длзарблиги ва ма³сади |
ушбу муассаса контингенти учун аµамиятли
эканлигини ани³лаш мумкин б´лган к´ринишда |
|
2.
Вазифалари |
маш²улот ³атнашчилари эришиши лозим б´лган
ма³садлани ани³лаш к´ринишда |
|
3.
Иштирокчилар |
маш²улот кимлар билан ´тказилади
(´³увчилар, талабалар, катталар, ´³итувчилар ва µакозо) |
|
4.
Мазмуни |
б´лимлар
мазмунининг таърифланиши к´ринишда |
II.
Маш²улотларнинг мавзули режалари:
|
Мавзу |
Ма³садлар ва вазифалар |
Иш шакли, маш²улот
турлари (батафсил таърифсиз) |
|
1 |
2 |
3 |
|
|
|
|
Олиб борувчи
__________________________________
Ф.и.ш.,
лавозими______________________________________
9-шакл
(муаллифлик ва инновацион
дастурларни амалга тадби³ этувчи таълим муассасалари учун мажбурий)
Муаллифлик
дастурларига ³´йиладиган талаблар
Авторлик дастурини баµолаш
мезонлари:
1.Илмий-амалий янгилиги
2.Илмий асосланганлиги
3.Долзарблиги ва перспективлиги
4.Амалий й´налганлиги
5.
Предметлараро
ало³аларнинг мавжудлиги
6.
Апробация
натижаларини баён этилганлиги
Та³дим
этилиши лозим б´лган µужжатлар р´йхати:
I.
Дастур
1.
Курсдолзарблигини,
ма³сад ва вазифаларини, давомийлигини, ´³увчилар ёшдаги
мезонларини, ишининг кутилаётган натижаларни таърифловчи тушунтириш хати
2.
Дастур
мазмунида б´лимлардаги ани³ мавзулар уларни µар бирига сарфланадиган
соатлар билан к´рсатилиши
3.
Курсда
амалий ³исмнинг тутган ´рни
4.
¤³увчилар
фойдаланиши мумкин б´лган ва муалиф фойдаланган адабиётнинг р´йхати
II.
Тахминий,
мавзули режа
1.
Танланган
курснинг асосланганлиги
2.
Курснинг
ма³сад ва вазифалари
3.
Курснинг
мазмуни
4.
Кутилаётган
натижалар
5.
¤³ув
режада Ушбу дастурнинг ´рни (соатлар µажми, бош³а курслар билан бо²ли³лиги)
10-шакл
(тавсия этилади)
Психолог ишининг таµлилий
µисоботи
1.
Текширишнинг
ма³сади, объекти ва предмети. Фаразни тузилиши. Психодиагностик
методикаларнинг танланиши. Ишлаб чи³увчи. Диагност.
2.
Текшириш
натижаларининг баён этилиши
3.
Олинган
натижалар таµлили
4.
Хулоса
ва тавсиялар.
11-шакл
(тавсия этилади)
Шаµар ёки вилоят Бош³ар³армасидаги психологик хизмати
раµбарининг таµлилий µисоботи
1.
Психологик
хизмат µолатининг таµлили (тизими, кадрлар таркиби, кадрларга б´лган
эµтиёжни таъминлаш ва µоказо)
2.
Психопрофилактик
ишнинг режаси биноан ва маъмурият ёки педагогларнинг буюртма б´йича
´тказиладиган ижтимоий-психологик мониторинги натижаларини
умумлаштирилган таµлили (муассасаларда ´тказилган текшириш натижаларини
статистик ³айта ишлаб жадвал, график, гистограммалар к´ринишида
та³дим этилади).
3.
Психологик
хизмат психологларини ´тказган маслаµат ишларининг умумлаштирилган
таµлили
4.
Тумандаги
«¥аётда ´з ´рнини англаш», «Со²лом
µаёт тарзи», «¤зликни англашнинг асослари», «Жинсий маърифат», шахсий ва
эмоционал-иродавий соµасига й´налтирилаётган ва бош³а каби
курсларнинг ´тказилиш мониторингининг таµлили
5.
Психологик
хизмат психологлари томонидан ´тказилган коррекцион натижалари жадвал,
график, гистограмма к´ринишда дискеталар билан бирга к´ринишда
та³дим этилади.
6.
Муоммони
юзага келиши: сабаблари, уларни µал этиш вазифа ва услублари.
7.
Кейинги
´³ув йилиннг иш режаси
8.
Психологик
хизматнин мукаммаллаштириш исти³боли.